Diagnostiek

Laboratoriumbevindingen

Verdenking op bèta-ketothiolasedeficiëntie ontstaat wanneer er sprak is van^{[5, 6]}:

een metabole acidose (vaak ernstig; pH < 7,2 of HCO₃⁻ < 15 mmol/l) met een duidelijk verhoogde anion gap (Na⁺ – (Cl^– + HCO3^–), (natrium – (chloride + bicarbonaat) > 16 mmol/l);
een evidente ketose in bloed of urine. Kan gepaard gaan met hypo- of (lichte) hyperglykemie maar hoeft niet;
een afwijkend organische zurenpatroon in urine: verhogingen van 2-methylacetoacetaat (2MAA), 2-methyl-3-hydroxybutyraat (2M3HB) en tiglylglycine (TIG);
een afwijkend acylcarnitinespectrum in plasma: verhoogde concentraties van tiglylcarnitine (C5:1) en 2-methyl-3-hydroxybutyrylcarnitine (C5-OH). In sommige patiënten kunnen de acylcarnitines normaal zijn, zowel tijdens als buiten een crisissituatie. Hierdoor is deze test minder sensitief voor het vaststellen van bèta-ketothiolasedeficiëntie, wat leidt tot een significant risico op foutnegatieven.^[6]

Bevestigen van diagnose bèta-ketothiolasedeficiëntie

Gouden standaard: aantonen deficiënte enzymactiviteit van bèta-ketothiolase in lymfocyten of in gekweekte fibroblasten en/of
DNA-diagnostiek: aantonen pathogene mutaties in het ACAT1-gen.

Vaststellen uitgangssituatie bij diagnose (alleen bij symptomatische patiënten)

Voorgeschiedenis en anamnese: ketoacidose, dehydratie, hypoglykemie, neurologische problemen, ontwikkeling, groei, dieet
Lichamelijk onderzoek: groei, neurologisch onderzoek

Differentiële diagnose
De differentiële diagnose omvat sepsis, andere organische acidurieën zoals succinyl-CoA:3-ketozuur-CoA-transferase (SCOT-)deficiëntie en 2-methyl-3-hydroxyacyl-CoA-dehydrogenase (MHBD-)deficiëntie, defect in ketonentransport (monocarboxylaattransporter 1- (MCT1-)deficiëntie) of andere aandoeningen die in de kindertijd ketoacidose veroorzaken zoals diabetes type 1.^{[1, 4, 7]}

Aanvullend onderzoek

Bij bevestiging van de diagnose bèta-ketothiolasedeficiëntie is onderzoek hiernaar (enzym- of DNA-diagnostiek) bij broers en/of zussen binnen het gezin geïndiceerd.

Prenatale diagnostiek

Prenatale diagnostiek kan worden uitgevoerd bij gezinnen die bekend zijn met de ziekte door middel van mutatie-analyse of het bepalen van de enzymactiviteit in uit het vruchtwater gekweekte amniocyten.^[1]