Overige info
Referenties
- Bleeker, J.C. et al., [unknown – accepted for publication in 2019]. J Inherit Metab Dis, [2019].
- Baruteau, J. et al., Clinical and biological features at diagnosis in mitochondrial fatty acid beta-oxidation defects: a French pediatric study of 187 patients. J Inherit Metab Dis, 2013. 36(5): p. 795-803.
- Knottnerus, S.J.G. et al., Disorders of mitochondrial long-chain fatty acid oxidation and the carnitine shuttle. Rev Endocr Metab Disord, 2018.
- Stanley CA, Bennet MJ, Mayatepek E., Disorders of Mitochondrial Fatty Acid Oxidation and Related Metabolic Pathways. in Inborn Metabolic Diseases. Diagnosis and Treatment., S.J. Fernandes J, van den Berghe G, Walter JH, Editor. 2006, Springer: Wurzburg, Germany. p. 176-185.
- Roe C.R., Ding J., Mitochondrial Fatty Acid Oxidation Disorders. 2011.
- Gregersen, N., et al., Mutation analysis in mitochondrial fatty acid oxidation defects: Exemplified by acyl-CoA dehydrogenase deficiencies, with special focus on genotype-phenotype relationship. Hum Mutat, 2001. 18(3): p. 169-89.
- Leslie N.D. et al., Very Long Chain Acyl-Coenzyme A Dehydrogenase Deficiency GeneReviews [Internet] 1993.
- Olpin, S., Very long chain acyl-CoA dehydrogenase deficiency. 2014; Available from: www.orpha.net/.
- Boneh, A. et al., VLCAD deficiency: pitfalls in newborn screening and confirmation of diagnosis by mutation analysis. Mol Genet Metab, 2006. 88(2): p. 166-70.
- Scalais, E. et al., Familial very long chain acyl-CoA dehydrogenase deficiency as a cause of neonatal sudden infant death: improved survival by prompt diagnosis. Am J Med Genet A, 2015. 167a(1): p. 211-4.
- Diekman, E.F. et al., Fatty acid oxidation flux predicts the clinical severity of VLCAD deficiency. Genet Med, 2015. 17(12): p. 989-94.
- Lindner, M., Hoffmann, G.F. and Matern, D., Newborn screening for disorders of fatty-acid oxidation: experience and recommendations from an expert meeting. J Inherit Metab Dis, 2010. 33(5): p. 521-6.
- McHugh, D. et al., Clinical validation of cutoff target ranges in newborn screening of metabolic disorders by tandem mass spectrometry: a worldwide collaborative project. Genet Med, 2011. 13(3): p. 230-54.
- Laforet, P. et al., Diagnostic assessment and long-term follow-up of 13 patients with Very Long-Chain Acyl-Coenzyme A dehydrogenase (VLCAD) deficiency. Neuromuscul Disord, 2009. 19(5): p. 324-9.
- Spiekerkoetter, U., Mitochondrial fatty acid oxidation disorders: clinical presentation of long-chain fatty acid oxidation defects before and after newborn screening. J Inherit Metab Dis, 2010. 33(5): p. 527-32.
- Bleeker, J.C. et al., Proposal for an individualized dietary strategy in patients with very long-chain acyl-CoA dehydrogenase deficiency. J Inherit Metab Dis, 2018.
- Evans, M. et al., VLCAD deficiency: Follow-up and outcome of patients diagnosed through newborn screening in Victoria. Mol Genet Metab, 2016. 118(4): p. 282-7.
- Wood, J.C. et al., Diagnosis of very long chain acyl-dehydrogenase deficiency from an infant’s newborn screening card. Pediatrics, 2001. 108(1): p. E19.
- Cox, G.F. et al., Reversal of severe hypertrophic cardiomyopathy and excellent neuropsychologic outcome in very-long-chain acyl-coenzyme A dehydrogenase deficiency. J Pediatr, 1998. 133(2): p. 247-53.
- Gillingham, M.B. et al., Metabolic control during exercise with and without medium-chain triglycerides (MCT) in children with long-chain 3-hydroxy acyl-CoA dehydrogenase (LCHAD) or trifunctional protein (TFP) deficiency. Mol Genet Metab, 2006. 89(1-2): p. 58-63.
- Spiekerkoetter, U. et al., Management and outcome in 75 individuals with long-chain fatty acid oxidation defects: results from a workshop. J Inherit Metab Dis, 2009. 32(4): p. 488-97.
- Arnold, G.L. et al., A Delphi clinical practice protocol for the management of very long chain acyl-CoA dehydrogenase deficiency. Mol Genet Metab, 2009. 96(3): p. 85-90.
- Spiekerkoetter, U. et al., Treatment recommendations in long-chain fatty acid oxidation defects: consensus from a workshop. J Inherit Metab Dis, 2009. 32(4): p. 498-505.
- Bonnefont, J.P. et al., Bezafibrate for an inborn mitochondrial beta-oxidation defect. N Engl J Med, 2009. 360(8): p. 838-40.
- Orngreen, M.C., Vissing, J. and Laforet, P., No effect of bezafibrate in patients with CPTII and VLCAD deficiencies. J Inherit Metab Dis, 2015. 38(2): p. 373-4.
- Yamada, K. et al., Open-label clinical trial of bezafibrate treatment in patients with fatty acid oxidation disorders in Japan. Mol Genet Metab Rep, 2018. 15: p. 55-63.
- Watanabe, K. et al., Two siblings with very long-chain acyl-CoA dehydrogenase (VLCAD) deficiency suffered from rhabdomyolysis after l-carnitine supplementation. Mol Genet Metab Rep, 2018. 15: p. 121-123.
- Gillingham, M.B. et al., Triheptanoin versus trioctanoin for long-chain fatty acid oxidation disorders: a double blinded, randomized controlled trial. J Inherit Metab Dis, 2017. 40(6): p. 831-843.
- Roe, C.R. et al., Treatment of cardiomyopathy and rhabdomyolysis in long-chain fat oxidation disorders using an anaplerotic odd-chain triglyceride. J Clin Invest, 2002. 110(2): p. 259-69.
- Djouadi, F. et al., Bezafibrate increases very-long-chain acyl-CoA dehydrogenase protein and mRNA expression in deficient fibroblasts and is a potential therapy for fatty acid oxidation disorders. Hum Mol Genet, 2005. 14(18): p. 2695-703.
- Gobin-Limballe, S. et al., Genetic basis for correction of very-long-chain acyl-coenzyme A dehydrogenase deficiency by bezafibrate in patient fibroblasts: toward a genotype-based therapy. Am J Hum Genet, 2007. 81(6): p. 1133-43.
- Acute Illness Protocol – Fatty Acid Oxidation Disorders – VLCADD. 2011.
- Vellekoop, P. et al., Perioperative measures in very long chain acyl-CoA dehydrogenase deficiency. Mol Genet Metab, 2011. 103(1): p. 96-7.
- Welsink-Karssies, M.M. et al., Very Long-Chain Acyl-Coenzyme A Dehydrogenase Deficiency and Perioperative Management in Adult Patients. JIMD Rep, 2017. 34: p. 49-54.
- Zweers, H. et al., Successful weight loss in two adult patients diagnosed with late-onset long-chain Fatty Acid oxidation defect. JIMD Rep, 2012. 6: p. 127-9.
- Yamamoto, H. et al., Successful management of pregnancy with very-long-chain acyl-coenzyme A dehydrogenase deficiency. J Obstet Gynaecol Res, 2015. 41(7): p. 1126-8.
Kwaliteitsindicatoren
Dit zorgpad wordt gebruikt om de best mogelijke zorg te leveren. Om de kwaliteit van deze zorg te beoordelen en te bevorderen wordt gebruik gemaakt van kwaliteitsindicatoren. De volgende factoren zijn van belang om de kwaliteit van de geleverde zorg te bepalen en te kunnen garanderen:
- Elke patiënt heeft een casemanager die de coördinator is van het zorgproces en daarmee het eerste aanspreekpunt voor de patiënt. In veel gevallen zal de hoofdbehandelaar ook de casemanager zijn.
- Elke patiënt wordt gezien door een vaste kinderarts metabole ziekten of internist metabole ziekten, die hoofdbehandelaar is.
- Voor iedere patiënt is er een schriftelijk noodprotocol beschikbaar voor ouders en andere personen die bij de zorg voor de patiënt betrokken zijn (o.a. kinderdagverblijf, huisarts en kinderarts of internist in een niet-academisch ziekenhuis).
- Een dienstdoend kinderarts metabole ziekten is 24 uur per dag, 7 dagen per week bereikbaar voor spoedeisende problemen die gerelateerd zijn aan VLCADD, eventueel via de dienstdoende algemeen kinderarts.
- De leden van het multidisciplinaire behandelteam zijn aanwezig in of beschikbaar voor het Universitair Medisch Centrum.
De volgende zorgspecialisten zijn standaard bij het zorgtraject betrokken:
- Kinderarts/Internist Metabole Ziekten
- Diëtist (met aandachtsgebied metabole ziekten)
- (Kinder)Neuroloog
- (Kinder)Fysiotherapeut
- (Kinder)Cardioloog
De volgende zorgspecialisten zijn zo nodig bij het zorgtraject betrokken:
- (Kinder)Psycholoog
- Maatschappelijk werk
- Gynaecoloog
- Klinisch geneticus
- (Kinder)Nefroloog
- De behandelaren binnen het behandelteam worden goed geïnformeerd door de kinderarts metabole ziekten of internist metabole ziekten en rapporteren actief terug aan deze hoofdbehandelaar.
- Er is een schriftelijke en/of mondelinge communicatie tussen de kinderarts metabole ziekten en internist metabole ziekten voor optimale overdracht tijdens de transitie van kinderarts naar internist.
- Er is zo nodig schriftelijke en/of mondelinge communicatie tussen de hoofdbehandelaar en de huisarts over de huidige situatie van de patiënt.
- U bespreekt met de patiënt en/of ouders op welke termijn de uitslagen van het onderzoek bekend zijn en worden verteld. In sommige gevallen kunnen u met de patiënt en/of ouders afspreken om alleen bij een afwijkende uitslag dit door te geven.
- In opdracht van VKS wordt dit zorgpad iedere vijf jaar herzien zodat de beschreven zorg aan de nieuwste inzichten voldoet.
Consensus
Er werd consensus bereikt over dit zorgpad door de afdelingen metabole ziekten van de volgende Universitair Medische Centra:
Datum: 23 februari 2012
Datum herziening: 28 januari 2019
Kinderartsen:
- Amsterdam Universitair Medische Centra (locaties AMC en VUmc)
- Maastricht Universitair Medisch Centrum
- Erasmus Medisch Centrum, Rotterdam
- Universitair Medisch Centrum Groningen
- Radboud universitair medisch centrum, Nijmegen
- Universitair Medisch Centrum Utrecht
Internisten:
- Amsterdam Universitair Medische Centra (locaties AMC en VUmc)
- Maastricht Universitair Medisch Centrum
- Erasmus Medisch Centrum, Rotterdam
- Universitair Medisch Centrum Groningen
- Radboud universitair medisch centrum, Nijmegen
Disclaimer
De informatie in dit zorgpad is met de grootst mogelijke zorgvuldigheid samengesteld.
In dit zorgpad is op basis van de huidige kennis de optimale begeleiding en behandeling vastgesteld. Dankzij wetenschappelijk onderzoek zullen steeds nieuwe inzichten worden ontdekt. De informatie in dit zorgpad kan dus verouderen en daarom wordt dit zorgpad, in opdracht van VKS, iedere 5 jaar aangepast aan de meest recente inzichten.
Dit zorgpad is een afspraak tussen behandelaren en patiënten over hoe de optimale zorg bij VLCADD eruit moet zien. Het is belangrijk te realiseren dat het een algemene richtlijn is en dat er goede redenen kunnen zijn om in overleg bij individuele patiënten hiervan af te wijken. Naast deze artsenversie bestaat een patiëntenversie van dit zorgpad.
De geboden informatie kan niet worden beschouwd als vervanging van een consult of een behandeling bij een arts.
Colofon
Auteurs:
Dr. A.C. Blanken1
Dr. G. Visser2
Drs. S.J.G. Knottnerus2,3
Dr. M. Langeveld4
Dr. W.L. van de Pol5
C. Timmer, MSc6
Coördinatie:
Dr. H.H. Huidekoper7
H.K. Dekker8
Eindredactie:
Drs. P.J.Th. Hollak8
1. Afdeling Kindercardiologie, Universitair Medisch Centrum Utrecht
2. Afdeling Kindergeneeskunde, divisie Metabole Ziekten, Universitair Medisch Centrum Utrecht
3. Afdeling Kindergeneeskunde, divisie Metabole Ziekten, Amsterdam UMC, locatie AMC
4. Afdeling Endocrinologie en metabolisme, Amsterdam UMC, locatie AMC
5. Afdeling Neurologie, Universitair Medisch Centrum Utrecht
6. Afdeling Diëtetiek, Amsterdam UMC, locatie AMC
7. Afdeling Kindergeneeskunde, Centrum voor lysosomale en metabole ziekten, Erasmus Medisch Centrum
8. Vereniging Volwassenen, Kinderen en Stofwisselingsziekten





